Khởi Nghiệp Thông Minh Theo Phong Cách TMT

Phần 2 · còn ~15 phút

Tạ Minh Tuấn

Phần 2

Có lẽ bạn sẽ nghĩ rằng: "Đi trễ chỉ là một chuyện nhỏ, tôi vẫn là người tốt", thế nhưng mà nếu cứ tiếp tục giữ nguyên cách hành xử như vậy, uy tín của bạn sẽ bị tổn thất, một lần thất tín vạn lần bất tin, ai sẽ dám làm ăn với những người kém uy tín đây? Ai sẽ muốn giúp đỡ những người đã tự hạ thấp giá trị của họ và không tôn trọng người khác?

Nếu không có nhiều người mong muốn bạn thành công, bạn sẽ không thể thành công. Văn hóa kinh doanh tại Việt Nam đã đủ tồi tệ, hãy là một phần của giải pháp và thay đổi từ bản thân mình, bằng một chi tiết đơn giản nhất: luôn đúng giờ.

Kiên trì Một anh chàng nọ nhảy vào kinh doanh Soda, anh ta lập công ty và đặt tên sản phẩm của mình là 1 UP.

Thất bại! Anh ta bắt đầu lại và đặt tên là 2 UP. Lại phá sản! Anh ta không từ bỏ, tiếp tục với cái tên 3 UP. Tiếp tục thất bại! Lần này là 4 UP. Rồi 5 UP.

Và 6 UP. Vẫn thất bại!

Bằng nghị lực của mình, anh ta dấn thân một lần nữa với tên gọi 7 UP. Và ngày hôm nay chúng ta có loại nước ngọt 7 UP bán trên toàn thế giới.

7UP thành công rực rỡ sau 6 lần thất bại. Thế còn những người khác khởi nghiệp bao nhiêu lần thì thành công?

3 lần: Steven Spielberg (đạo diễn phim Công viên khủng long, 3 lần đoạt giải Oscar) bị trường Đại học Southern California từ chối. Sau đó, ông bỏ học và trở thành đạo diễn lừng danh thế giới.

25 lần: trước khi được xuất bản và thành công vang dội, quyển sách The 4 Hour Work Week của Tim 400 lần: các công ty của Richard Branson thất bại trước khi ông thành lập đế chế Vigin Galactic.

1. 009 lần: Colonel Sanders – người sáng lập ra KFC bị từ chối khi ông chào bán công thức gà rán.

1. 500 lần: Sylvester Stallone bị từ chối khi ông chào bán kịch bản bộ phim Rocky.

5. 126 lần: James Dyson bị thất bại khi tạo ra máy hút bụi đầu tiên.

10. 000 lần: Thomas Edison bị thất bại khi tạo ra bóng đèn điện đầu tiên.

Đặc điểm chung của tất cả những doanh nhân khởi nghiệp thành công: không bao giờ phản bội lại giấc mơ của mình.

Nỗ lực Malcolm Gladwell – tác giả cuốn sách "Những kẻ xuất chúng" – chia sẻ về "Quy tắc 10,000 giờ", theo đó bất kỳ một ai đã trở thành vĩ nhân đều đã từng đầu tư 10,000 giờ trong cuộc đời của mình để tập trung rèn luyện chuyên sâu về phương diện mà sau này họ sẽ được đánh giá là một chuyên gia ở đẳng cấp thế giới. Điều đó đúng với cả Bill Gates, những nhà sáng lập Google, cho đến The Beatles, Beethoven, hay Mozart…

Bạn đã sử dụng 10,000 giờ cho việc gì? Việc sử dụng 10,000 giờ vào trong đúng vòng tròn lợi thế cạnh tranh của bạn cũng là điều hết sức quan trọng.

Cho dù bạn có tố chất của tài năng, nhưng nếu không được trui rèn, tài năng cũng trở nên vô nghĩa.

Sự nỗ lực sẽ chấp cánh cho tài năng của bạn.

Đam mê + Nỗ lực + Chọn đúng lợi thế cạnh tranh = Tài năng Tài năng + Khổ công = Thành công Bill Gates nỗ lực đến 18 tiếng một ngày khi ông ấy khởi nghiệp. Ngày hôm nay sau khi đã thay đổi thế giới lần thứ 1 với Microsoft: đã từng có lúc mọi gia đình đều có PC và mọi PC đều cài hệ điều hành Windows. Ông ấy vẫn tiếp tục nỗ lực như vậy với một sứ mệnh khác: thay đổi thế giới này thành một nơi tốt đẹp hơn với các hoạt động xã hội và từ thiện.

Bill Gates được đánh giá là một thiên tài, nhưng ông ấy đã, đang, và sẽ nỗ lực mỗi ngày. Còn bạn thì sao? Nếu như tài năng của bạn không bằng Bill Gates, mà bạn còn không chịu nỗ lực bằng ông ấy, thì sự chênh lệch vị trí giữa bạn và Bill Gates ngày hôm nay có gì là không hợp lý? Và liệu ông trời có gì bất công với bạn hay không?

Vị tha Vị tha ở đây không phải là tha thứ, mà là vị tha nhân, sống vì người khác mà hy sinh lợi ích của cá nhân mình.

Đã bao giờ bạn ở trong tình cảnh là một chủ doanh nghiệp khi Tết đến phải lo cho anh em công nhân viên đầu tiên, mọi người đều phải có lương có thưởng, đến đêm 30 Tết khi giải quyết hết cho mấy anh em về nhà ăn cái Tết vui cùng gia đình, trong túi bạn chẳng còn đồng nào? Bạn ngồi đó, đọc những mẫu tin về các doanh nghiệp khác đã không thể vượt qua được Tết năm nay, thầm nghĩ rằng mình còn may mắn hơn nhiều người, và bạn mỉm cười, một cách thanh thản…

Đã bao giờ bạn cảm thấy mệt mỏi, chán nản, sợ hãi, muốn bỏ cuộc, nhưng lại nhìn những người đồng đội xung quanh, nhìn những người nhân viên và công ăn việc làm của mấy mươi con người đang nuôi sống gia đình, bạn lại gắng gượng? Nhớ đến lý do mình bắt đầu, tinh thần trách nhiệm dâng cao, niềm đam mê rực sáng trở lại, và bạn lại có năng lượng để hành động.

Đã bao giờ bạn vì thực hiện một lời hứa với khách hàng nhưng có thể gây tổn hại nhất thời đến công ty, nhưng vì motto của doanh nghiệp là phụng sự khách hàng và mang lại điều có giá trị nhất cho họ, bạn vẫn sẵn lòng?

Đã bao giờ bạn không thể ngừng suy nghĩ về sứ mệnh mà Start-up của mình đang đi, rằng hãy thực tế, hãy nghĩ đến mô hình kinh doanh: làm sao để kiếm tiền, nhưng tiền chưa phải là thứ quan trọng nhất bây giờ, mà điều quan trọng là làm sao để phục vụ và mang lại niềm vui, niềm hạnh phúc cho những người khách hàng của mình?

Nếu bạn muốn Co-founder nghĩ đến bạn và công ty, bạn phải nghĩ đến họ. Nếu bạn muốn nhân viên nghĩ đến khách hàng, bạn cũng hãy nghĩ cho nhân viên.

Vị tha là một phẩm chất không thể thiếu để thắt chặt sợi dây thân ái giữa mọi người, giữa những người đồng sáng lập, giữa sếp và nhân viên, giữa công ty với khách hàng.

Một tuyên ngôn sứ mệnh của doanh nghiệp thật hoành tráng nhưng lại không hướng đến người khác, vì người khác, thì thật là vô nghĩa. Có ai đó đã nói rằng một cuộc sống vì người khác mới là cuộc đời đáng sống.

Và cuộc đời chỉ trở nên đáng sống ở thời điểm mà bạn tìm ra điều mình có thể chết vì nó.

NĂNG LỰC KHỞI NGHIỆP CÓ

THỂ ĐƯỢC ĐÀO TẠO?

Học từ thành công hay học từ thât bại?

Trong cuốn sách "Yes! : 50 Scientifically Proven Ways To Be Persuasive", tác giả đã mô tả về một nghiên cứu đáng lưu tâm: Nhà khoa học nghiên cứu hành vi Wendy Joung và các đồng nghiệp của cô rất quan tâm đến việc xem xét liệu việc hướng sự chú ý của học viên đến những lỗi người khác mắc phải trước đây có thể cung cấp phương pháp đào tạo tốt hơn là hướng học viên đến những đường đi nước bước đúng đắn đã được người khác thực hiện hay không? Nói cách khác, phương pháp đào tạo chuẩn hóa một con đường đi chính xác và dạy cho học viên điều đó so với phương pháp học từ những sai sót và lỗi lầm của người khác, phương pháp nào sẽ cho ra kết quả tốt hơn?

Họ tập hợp 1 lượng lớn dữ liệu từ những học viên khác nhau, cụ thể là những người lính cứu hỏa, là những người mà phải ra những quyết định rất nhanh trong những tình huống hiểm nghèo, phải kết hợp khéo léo và đầy nhuần nhuyễn giữa trí tuệ của khối óc với những kế hoạch tác chiến cụ thể, sự can đảm của con tim trong việc thường xuyên phải thay đổi quyết định cho phù hợp với tình hình thực tế, và kỹ năng khéo léo của cơ thể đã được huấn luyện kĩ lưỡng. Sự sống sót và thành công của những người lính cứu hỏa có vẻ cũng có điểm tương đồng với một doanh nhân đang "run a business" phải thành công trước khi mọi nguồn vốn cạn kiệt.

Kết quả sau khi phân tích dữ liệu cho thấy có những tiến bộ rõ rệt hơn hẳn trong óc phán đoán của những người lính cứu hỏa được đào tạo dựa trên những lỗi sai, so với những người được đào tạo không quan tâm đến sai lầm mà người khác đã mắc phải.

Điều này hoàn toàn trái ngược với lý thuyết Khoa học Thành công (chưa được kiểm chứng toàn diện)

cho rằng hãy hướng đến những thành công tích cực và đừng có chăm chăm quan tâm đến những sai lầm, nếu quan tâm đến sai lầm, bạn sẽ làm sai thật! Cũng giống như nếu nghĩ trong đầu "Đừng có nghĩ đến một con voi màu hồng", bạn sẽ nghĩ đến con voi màu hồng thật!

Trong trường hợp này, rõ ràng người ta học được từ sai lầm nhiều hơn là thành công. Mặc dù nhiều công ty chủ yếu tập trung vào đào tạo những mặt tích cực, hướng dẫn cách đưa ra những quyết định đúng đắn, nhưng những kết quả của các nghiên cứu này đã chỉ ra rằng quá trình đào tạo nên tập trung một phần khá lớn vào sai sót người khác đã mắc phải và xem làm thế nào người ta có thể tránh được chúng.

Bạn luôn có thể tự học… Nhưng thời gian của bạn không phải là vô hạn.

Trong khởi nghiệp kinh doanh, liệu chúng ta sẽ thành công mà không mắc phải bất kỳ sai lầm nào?

Khởi nghiệp là một cuộc hành trình gian nan mà để thành công không chỉ cần có đủ tinh thần và đam mê mà còn cần đủ kiến thức và kỹ năng.

Chúng ta luôn có thể học được rất nhiều từ sai lầm của bản thân mình (khoảng 80%), tuy nhiên vẫn có những bài học mà chúng ta có thể học được từ sai lầm của người khác (20% còn lại). Nếu mỗi người đều sống 60 năm cuộc đời, thì rõ ràng người biết cách học từ sai lầm của bản thân và cả sai lầm của người khác sẽ tối ưu hóa cuộc đời của mình trong 60 năm đó tốt hơn người chỉ đơn thuần là học từ sai lầm của chính mình.

Nếu bạn được đào tạo về khởi nghiệp kinh doanh một cách đúng đắn, nó sẽ giúp bạn có nền tảng để đạt được 20% khối lượng kinh nghiệm này trong cuộc đời. Học khởi nghiệp có nghĩa là học từ kinh nghiệm (là nghiệm lại để mà kinh!) , từ sai lầm của những người đi trước, là học những gì mà người ta đã mất 20 năm làm sai – làm đúng – rồi lại làm sai – và đúc kết ra thành bài học cho chúng ta, có nghĩa là chúng ta không cần phải tốn lại 20 năm để có cùng những trải nghiệm đó, gặp đúng y chang những thất bại đó, đúc kết ra cùng một bài học đó, và sau 20 năm trở thành một người cũng giống y chang như tiền nhân, đó không phải là cách mà xã hội này được kế thừa và tiến bộ!

Đừng vội mừng, bạn sẽ không "thấm" ngay những bài học kinh nghiệm xương máu từ những sai lầm của các doanh nhân tiền bối đâu, vì nó vẫn chưa thuộc về bạn, nhưng chỉ ít nó đã cho bạn những tín hiệu vô cùng quý giá để nhận ra con đường mà bạn sẽ đi, những khúc quanh co mà bạn sẽ bước vào, những ngã rẽ mà bạn sẽ chọn, để dù chọn đúng hay sai, thì sau mỗi quyết định đó bạn đều sẽ trở nên khôn ngoan hơn.

Lúc này, bạn đã biết cách thúc đẩy đáng kể "gia tốc"

học hỏi của mình – bằng cả hai cách: tự trải nghiệm và "đứng trên vai người khổng lồ"

.

Cuộc đời này rất ngắn ngủi, bạn nên nhớ rằng, những nguồn lực của bạn không phải là vô hạn: thời gian, sức khỏe, cơ hội, tất cả đều rất hữu hạn. Hãy bước vào cuộc đời này bằng tất cả những gì mình có, học từ tất cả những người mình có thể học, đừng tự kiêu, cho rằng mình có thể đứng ngoài sự học hỏi và tự mình thành công mà không cần đến sự giúp đỡ của bất kỳ ai. "Hãy cứ làm đi, hãy cứ húc đầu vào tường, rồi thực tế sẽ là người thầy vĩ đại nhất dạy cho bạn mọi điều" – Điều đó thật ra chỉ đúng một nửa, nó là một câu nói giúp thay đổi những người cứ mãi mê tính toán, lên kế hoạch, cân nhắc quá nhiều mà không bao giờ thực sự vào cuộc, để "make things happen". Thực tế, bạn cần hành động mau lẹ, bên cạnh việc chuẩn bị tất cả những gì cần thiết: kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm, mối quan hệ, những đối tác, những cố vấn… để sẵn sàng ra biển lớn! Và bạn chỉ có thể tích lũy những điều đó khi song hành cùng với hành động!

Cuộc đời ngắn ngủi nên người chỉ biết học từ trải nghiệm của bản thân sẽ đánh mất đi nhiều ưu thế.

Thực tế là người thầy vĩ đại vì thực tế dạy cho ta những bài học xương máu, nhưng lắm khi ta chỉ học được sau khi đã đi qua hết tuổi trẻ, sử dụng hết tiền bạc, hoặc không còn cơ hội nào để làm lại. Chẳng phải có những đội bóng khi chơi đến phút 90 họ biết cách chơi để thắng rồi thì tiếng còi kết thúc của trọng tài lại lạnh lùng vang lên đấy sao? Cuộc đời của bạn là hữu hạn, hãy hành động, và tìm kiếm sự giúp đỡ ngay từ bây giờ. Đừng phí hoài đời mình!

Những người cố vấn và các chuyên gia vẫn là những người rất cần thiết trong một hệ sinh thái khởi nghiệp, đừng tự cho rằng mình đã đủ giỏi rồi mà nghĩ rằng mọi lời khuyên (để tham khảo) của người khác đều chỉ là những lời nói suông.

Khi bạn đứng ở trên bờ nhìn người khác bơi thì rất dễ để nói rằng "Dễ ợt, tôi cũng làm được", bạn nghĩ rằng mình không cần ai hướng dẫn, nhưng đến khi nhảy xuống nước ở cái lần đầu tiên, bạn mới nhận ra mình kém cỏi đến mức nào!

Hãy tìm kiếm những vị cố vấn đã có trải nghiệm và có kết quả thực sự, người nào thất bại càng nhiều, thật ra lại càng tốt, vì bạn càng có thể học được nhiều từ họ. Điều quan trọng là hãy học cách sử dụng các chuyên gia, bạn chưa biết cách sử dụng họ, để rồi đến khi kết quả chưa như ý thì "văn hóa đổ lỗi" lại xuất hiện. Hãy nhớ, điều quan trọng vẫn là, bạn phải nhận 100% trách nhiệm cho thành công của mình.

Năng lực khởi nghiệp, do vậy hoàn toàn có thể được đào tạo, nếu chúng ta biết học từ những sai lầm của những doanh nhân đi trước, điều chỉnh lại kinh nghiệm để liên kết với con đường của chính mình, và được những người thầy sâu sắc thực tiễn hướng dẫn. Vì kinh doanh là một con đường rất khó, nên hãy học hỏi bất cứ khi nào có thể.

Vậy thì hãy ngủ ít đi một chút, học hỏi và làm việc nhiều hơn một chút. Khởi nghiệp mà ngủ 10 giờ/ ngày thì bạn đang không đi trên con đường để trở thành một doanh nhân thành công, mà đang đi rất thành công trên con đường… tiến hóa thành heo.

Dừng lại một nhịp

Điều gì trong chương này đang chạm đến bạn? Hãy ngồi yên và để nó lắng xuống.

Thắp nến ánh sáng